Narodziny dziecka to ogromna zmiana w życiu kobiety. Po porodzie ciało potrzebuje czasu na regenerację, a codzienność często wygląda zupełnie inaczej niż wcześniej. Zmęczenie, nowe obowiązki i zmiany hormonalne sprawiają, że życie seksualne schodzi na dalszy plan i może pojawić się brak satsfakcji seksualnej po porodzie. Dla wielu kobiet powrót do współżycia nie jest jednak jedynie kwestią czasu. Zdarza się, że mimo zakończenia połogu i prawidłowego gojenia tkanek pacjentki nadal nie są zadowolone z jakości swoich doświadczeń seksualnych.
Brak satysfakcji seksualnej po porodzie to problem, o którym mówi się zdecydowanie za rzadko. Wiele kobiet zastanawia się, czy „tak już będzie zawsze?”, czy powinny przeczekać lub czy problem leży wyłącznie w psychice. Tymczasem przyczyn może być wiele, a część z nich wynika z funkcjonowania mięśni dna miednicy i zmian, jakie zaszły w organizmie podczas całej ciąży oraz porodu.
Brak satysfakcji seksualnej po porodzie. To częstszy problem, niż myślisz
Każdy poród jest inny, podobnie jak proces dochodzenia do siebie po nim. Niektóre kobiety wracają do aktywności seksualnej bez większych trudności, podczas gdy inne przez wiele miesięcy odczuwają dyskomfort, ból lub po prostu nie czerpią z seksu takiej przyjemności jak wcześniej.
Brak satysfakcji seksualnej po porodzie nie oznacza, że z kobietą dzieje się coś niepokojącego lub że utraciła zdolność do odczuwania przyjemności. Najczęściej jest to sygnał, że organizm potrzebuje wsparcia.
Jak poród wpływa na ciało kobiety?
Podczas ciąży i porodu ogromną pracę wykonują mięśnie dna miednicy. To właśnie one podtrzymują narządy miednicy mniejszej, uczestniczą w utrzymaniu moczu, stabilizują tułów, ale również odgrywają bardzo ważną rolę podczas współżycia.
Poród drogami natury może prowadzić do rozciągnięcia tkanek, mikrourazów lub uszkodzenia mięśni. Nawet cesarskie cięcie nie oznacza, że mięśnie dna miednicy pozostają całkowicie bez zmian – sama ciąża przez dziewięć miesięcy wywiera na nie ogromne obciążenie i może prowadzić na przykład do ich nadmiernego napięcia.
Zbyt napięte mięśnie dna miednicy
Wiele osób zakłada, że po porodzie mięśnie są wyłącznie osłabione. W praktyce bardzo często spotykam kobiety, u których mięśnie są wręcz zbyt napięte. To napięcie może powodować:
- ból podczas współżycia,
- uczucie pieczenia,
- brak przyjemności podczas penetracji,
- problemy z osiągnięciem orgazmu.
Osłabione mięśnie dna miednicy
Drugim możliwym scenariuszem jest nadmierne osłabienie mięśni. W tym wypadku kobieta może odczuwać mniejszą intensywność doznań seksualnych, a czasami
pojawia się wrażenie „luźniejszej pochwy”. Warto podkreślić, że bardzo często nie jest to rzeczywiste poszerzenie pochwy, lecz zmieniona praca mięśni odpowiedzialnych za napięcie.
Blizna po porodzie może wpływać na życie seksualne
Jeżeli podczas porodu doszło do pęknięcia krocza lub jego nacięcia, blizna która powstała nawet w przypadku jej prawidłowego wygojenia może być:
- tkliwa,
- mniej elastyczna niż reszta tkanek,
- nadwrażliwa,
- bolesna podczas współżycia
Nie każda kobieta wie, że blizna wymaga odpowiedniej terapii. Mobilizacja blizny, odpowiednia pracy z mięśniami dna miednicy oraz ćwiczenia zalecone przez fizjoterapeutę uroginekologicznego częstomznacząco zmniejszają dolegliwości.
Suchość pochwy po porodzie
Po porodzie dochodzi do dużych zmian hormonalnych. Szczególnie u kobiet karmiących piersią poziom estrogenów jest tymczasowo niższy, co może prowadzić do:
- suchości pochwy,
- pieczenia,
- większej podatności na podrażnienia,
- bólu podczas współżycia
To całkowicie naturalny proces. U większości pacjentek po zakończeniu karmienia nawilżenie wraca do normy. Do tego czasu w wielu przypadkach pomocne okazują się odpowiednie preparaty nawilżające (globulki/maści) oraz lubrykanty.
Ból podczas seksu po porodzie nie jest czymś, co trzeba zaakceptować
Jeżeli ból utrzymuje się przez kilka miesięcy lub pojawia się przy każdej próbie współżycia, warto poszukać jego przyczyny. Wiele kobiet słyszy, że „po porodzie musi boleć”. To mit.
Oprócz wcześniej wspomnianych przyczyn ból może być związany z:
- obniżeniem narządów miednicy,
- zmianami hormonalnymi,
- przewlekłym stresem związanym z koniecznością odnalezienia się w nowej roli.
W każdym przypadku jesteśmy w stanie wprowadzić odpowiednią terapię tak aby poprawić twój komfort życia seksualnego. Im wcześniej zostanie przeprowadzona diagnostyka, tym łatwiej dobrać odpowiednie leczenie.
Nie tylko ciało – znaczenie mają również emocje
Choć z perspektywy fizjoterapii uroginekologicznej ogromną rolę odgrywa stan tkanek i mięśni, nie można zapominać o psychice. Zmęczenie, brak snu, lęk przed kolejną ciążą, zmiana obrazu własnego ciała czy obawa przed bólem mogą skutecznie obniżać ochotę na seks i utrudniać odczuwanie przyjemności. Nie oznacza to jednak, że problem jest „tylko w głowie”. Najczęściej czynniki fizyczne i psychiczne wzajemnie na siebie oddziałują. Dlatego w wielu przypadkach najlepsze efekty daje współpraca fizjoterapeuty uroginekologicznego oraz seksuologa.
Kiedy warto zgłosić się do fizjoterapeuty uroginekologicznego?
Wizyta u fizjoterapeuty nie jest przeznaczona wyłącznie dla kobiet z nietrzymaniem moczu. Warto umówić konsultację, jeśli pojawia się:
- brak satysfakcji seksualnej po porodzie,
- ból podczas współżycia,
- uczucie ciągnięcia lub rozpierania w pochwie,
- trudności z osiągnięciem orgazmu,
- bolesna blizna po porodzie,
- uczucie obniżenia narządów rodnych, ciężkości w miednicy
- problemy z kontrolą mięśni dna miednicy.
Jak wygląda leczenie?
Nie istnieje jedno uniwersalne ćwiczenie, które rozwiąże problem każdej kobiety. W zależności od przyczyny fizjoterapia może obejmować:
- terapię manualną,
- naukę prawidłowego rozluźniania mięśni dna miednicy,
- ćwiczenia wzmacniające,
- terapię blizny,
- pracę z oddechem,
- elekstorstymulację i biofeedback
- edukację dotyczącą bezpiecznego powrotu do współżycia.
Jeżeli problem ma również podłoże emocjonalne lub relacyjne, warto równolegle skorzystać z pomocy seksuologa lub psychoterapeuty.
Brak satysfakcji seksualnej po porodzie można skutecznie leczyć
Brak satysfakcji seksualnej po porodzie nie jest czymś, z czym trzeba nauczyć się żyć. Choć wiele kobiet uważa, że po urodzeniu dziecka życie seksualne już nigdy nie będzie takie samo, w rzeczywistości większość przyczyn można skutecznie zdiagnozować i leczyć.
Jeżeli od porodu minęło już kilka miesięcy, a współżycie nadal wiąże się z bólem, dyskomfortem lub brakiem przyjemności, nie warto czekać, aż problem ustąpi samoistnie. Odpowiednia diagnostyka i indywidualnie dobrana terapia mogą znacząco poprawić komfort życia, relację z partnerem i sprawić, że seks ponownie będzie źródłem bliskości i satysfakcji.
Czy brak satysfakcji seksualnej po porodzie jest normalny?
Tak. W pierwszych miesiącach po porodzie wiele kobiet doświadcza zmian w życiu seksualnym. Jeśli jednak problem utrzymuje się przez dłuższy czas lub znacząco wpływa na jakość życia, warto skonsultować się z fizjoterapeutą uroginekologicznym lub seksuologiem.
Czy cesarskie cięcie chroni przed problemami podczas współżycia?
Nie. Chociaż poród odbywa się drogą operacyjną, sama ciąża wpływa na mięśnie dna miednicy i może prowadzić do ich nadmiernego napięcia, a blizna po cesarskim cięciu również może powodować dolegliwości.
Czy ból podczas seksu po porodzie zawsze minie samoistnie?
Nie. Jeżeli ból utrzymuje się przez kilka miesięcy, nasila się lub uniemożliwia współżycie, wymaga diagnostyki. Nie należy go traktować jako nieuniknionej konsekwencji porodu ani tym bardziej czekać aż minie sam.
Czy fizjoterapia uroginekologiczna pomaga poprawić satysfakcję seksualną?
Tak. Odpowiednio dobrana terapia może zmniejszyć ból, poprawić funkcję mięśni dna miednicy, zwiększyć świadomość ciała oraz poprawić komfort i jakość życia seksualnego.
